FLORIST

EURAXESS

ATP

Ekoefektywność produkcji mleka w Polsce z wykorzystaniem metodologii oceny cyklu życia


W lutym bieżącego roku ukazał się artykuł dr hab. Jerzego Bieńkowskiego (Zakład Systemów Produkcji Rolniczej), dr hab. Rafała Bauma (Wydział Ekonomiczno-Społeczny Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu oraz dr inż. Małgorzaty Holki (z Zakładu Systemów Produkcji Rolniczej IŚRiL PAN) w czasopiśmie European Research Studies Journal (100 pkt). Publikacja powstała w wyniku realizacji projektu badawczego nt. „Analizy ekoefektywności działalności rolniczej z wykorzystaniem metodologii cyklu życia produktów i rachunku kosztów”, prowadzonego pod kierownictwem dr hab. Jerzego Bieńkowskiego i finansowanego przez Narodowe Centrum Nauki w ramach grantu nr 2016/21/B/HS4/01963.

agro 2021 08

Ekoefektywność produkcji mleka w analizowanych typach gospodarstw w układzie współrzędnych XY. Oś X oznaczająca koszty cyklu życia i oś Y oznaczająca znormalizowany wskaźnik ogólnego oddziaływania na środowisko

Wdrażanie idei zrównoważonego rozwoju w produkcji mleka wymaga, żeby nadrzędnym kryterium oceny stała się minimalizacja zagrożeń środowiskowych oraz zmiana celu produkcji – z maksymalizacji intensywności na produkcję efektywną o niskich kosztach. Różnorodność systemów produkcji mleka powoduje, że określone efekty produkcyjne i ekonomiczne mogą być uzyskiwane przy różnych poziomach emisji.

Celem głównym badań było środowiskowa i ekonomiczna ocena produkcji mleka w głównych typach produkcyjnych polskich farm stosując metodologię analizy cyklu życia produktów i cyklu życia kosztów. Drugim celem była analiza eko-efektywności produkcji mleka z wykorzystaniem obliczonych impaktów środowiskowych i cyklu życia kosztów.

Produkcja mleka przebiegała z większą ekoefektywnością w typie mlecznym niż w typie mieszanym zwierzęcym. Uwzględnienie kosztów w roli czynnika ekonomicznego preferuje kierunki rozwiązań produkcyjnych, które harmonizują z zasadą oszczędności zasobów naturalnych oraz zmniejszaniem zużycia nakładów produkcyjnych. Dotychczas nie ma ustalonych jednolitych standardów dla ewaluacji ekoefektywności procesów produkcyjnych. W pracy przedstawiono ekoefektywność w dwojaki sposób, pierwszy – w formie graficznej, w układzie współrzędnych, drugi – w formie wskaźnika. Prezentując ekoefekywność w formie graficznej uzyskuje się możliwość jej szerszej interpretacji przez co zwiększona jest jej wartość informacyjna oraz stworzona jest możliwość jej praktycznego wykorzystywania w celach diagnostycznych. Daje to również możliwość ustanowienia benczmarków w zakresie wartości wskaźników ekoefektywności produkcji mleka. Stan pogłowia krów mlecznych, znaczący eksport wartość produkcji mleczarskiej w Polsce na tle krajów EU są argumentami uzasadniającymi potrzebę skonfrontowania aktualnego profilu środowiskowego oraz eko-efektywności produkcji mleka w kontekście badań tego typu w EU i na świecie.

Bieńkowski J., Baum R., Holka M. 2021. Eco-efficiency of Milk Production Using the Life Cycle Assessment Methodologies. European Research Studies JournalVolume XXIV, Issue 1, 2021, pp. 890-912, DOI: 10.35808/ersj/2002.